2026년은 병오년 (丙午年) 말띠의 해다. 병(丙)은 불(火)과 붉은색을, 오(午)는 말을 상징한다.
Ở Hàn Quốc, từ triều đại Silla thống nhất, người xưa đã dự đoán trước vận may của năm, hoặc chia sẻ những lời chúc tốt đẹp dựa vào 12 con giáp. Năm 2026 là năm Bính Ngọ, với sự kết hợp giữa Thiên Can Bính (Hỏa) và Địa Chi Ngọ (Hỏa), dự báo là một năm đầy năng lượng và sự cạnh tranh.
동아시아에서는 말은 방위와 시간을 나타내는 12지 동물 중 7번째이자, 낮 11시부터 1시, 정남 (正南) 방위를 상징하는 동물이다. 병오년을 맞아 코리아넷이 한국의 말 역사를 소개한다.
Là con vật thứ bảy trong 12 con giáp, ngựa đã là một trong những con vật gần gũi với đời sống của con người, cũng tượng trưng cho sự may mắn, phát đạt và thành công trong sự nghiệp. Nhân dịp năm mới 2026, cổng thông tin điện tử Korea.net sẽ giới thiệu về những câu chuyện thú vị về con ngựa trong lịch sử Hàn Quốc.
조선시대 관리들의 교통 수단: 말 – Ngựa: phương tiện di chuyển quan trọng của các quan chức thời Joseon
마패는 조선시대 관리들이 업무상 먼 거리를 이동할 때 역참에서 국가 소유의 말을 빌릴 수 있는 말 차용증이자 신분증이었다. 역참은 관리들이 타고 갈 수 있는 말을 대여할 수 있는 정류장이었다.
Mapae là tấm lệnh bài khắc hình con ngựa được các quan chức nhà nước thời Joseon (1392-1910) sử dụng để thuê ngựa thuộc sở hữu nhà nước cho các chuyến công tác dài ngày. Mỗi Mapae chứng minh danh tính của quan chức để cho phép họ mượn ngựa tại Yeokcham (trạm cho thuê ngựa).
관리들은 역참에서 말을 빌려 타고 목적지까지 가는데, 중간에 말이 힘들어하면 가까운 역참에서 내려서 말을 갈아타고 다음 지역으로 옮겨갔다. 지금으로 치면 버스 터미널, 정류장에서 환승하는 개념이다. 그래서 지하철 역을 뜻하는 한자 역(驛)에는 말 한자 마(馬)가 있다.
Các quan chức thuê ngựa tại Yeokcham và cưỡi chúng đến nơi cần đến. Nếu ngựa quá mệt trên đường đi, nó sẽ được thả xuống tại một trạm gần đó và quan chức sẽ lấy một con ngựa khác để tiếp tục hành trình, tương tự như các bến xe buýt hoặc điểm dừng xe buýt ngày nay cho phép hành khách chuyển tuyến.
역참에서 말을 빌려 타기 위해 관리들이 제시해야 했던 마패에는 지름이 10cm 정도인 동그란 구리 패에 말이 그려져 있다. 말의 개수는 관리가 이용할 수 있는 말의 수를 나타냈는데, 이는 관리의 등급에 따라 달라졌다.
Một tấm Mapae bằng đồng có đường kính 10 cm và trong đó, số lượng ngựa khắc trên Mapae tượng trưng cho số lượng ngựa mà một quan chức có thể mượn tùy thuộc vào cấp bậc của họ.
마패로 부릴 수 있는 말의 수는 1마리에서 10마리까지지만, 실제로는 1-3마리 정도였다. 암행어사 (임금의 명령을 받아 지방 관리의 비리를 탐문하는 높은 벼슬)의 경우 대부분 3마리가 그려진 3마패를 썼고, 10마리가 그려진 것은 왕실에서나 사용할 수 있었다.
Với một tấm Mapae, các quan chức được phép thuê 1-10 con ngựa nhưng hầu hết các quan chức chỉ có thể mượn từ một đến ba con. Một ám hành ngự sử (đặc sứ của nhà vua có nhiệm vụ trà trộn trong dân chúng để thăm dò cuộc sống của họ và quan lại địa phương) thường mang theo tấm Mapae khắc ba con ngựa, trong khi các thành viên hoàng gia có tấm Mapae khắc 10 con ngựa.
장거리 이동하는 관리들이 머무는 공영 숙박업소를 원(院)이라고 했는데, 유명 관광지인 서울 이태원이라는 지명도 당시 이태원이라는 숙박업소에서 유래되었다.
Nhà trọ nơi các quan chức nhà nước nghỉ khi đi công tác xa được gọi là “Won” (chữ Hán: 院). Khu phố Itaewon – một trong những điểm đến du lịch nổi tiếng ở thủ đô Seoul – cũng được đặt tên theo một nhà trọ cùng tên vào thời đó.
제주도: 거대한 목장 – Đảo Jeju: Trang trại ngựa quy mô lớn
고려는 1270년부터 1356년까지 약 86년 간 정치적으로 몽골 원나라의 간섭을 크게 받았는데, 이 기간에 제주도에서 본격적으로 말을 많이 키우기 시작했다.
Từ năm 1270 đến năm 1356, triều đại Goryeo chịu ảnh hưởng chính trị mạnh mẽ từ triều đại Nguyên Mông và trong thời gian này, ngựa được nuôi trên quy mô lớn ở đảo Jeju.
그 전에도 제주도 주민들은 말을 키우기는 했지만, 몽골 침략기부터 이곳에서 대량으로 말을 길렀다. 몽골인들은 제주도가 농사 짓기에는 좋지 않지만 평야가 넓고, 말을 해칠 맹수가 없어서 말 기르기에는 최적이라고 판단했다. 따라서 쿠빌라이 칸의 명령 하에 제주도에서 말을 본격적으로 기르게 되었다.
Những người dân triều đại Nguyên Mông nhận xét, mặc dù đảo Jeju không thích hợp cho nông nghiệp nhưng lại lý tưởng cho việc nuôi ngựa do có những đồng bằng rộng lớn và thiếu các loài thú ăn thịt. Vì vậy, theo lệnh của người sáng lập nhà Nguyên Mông Hốt Tất Liệt (Kublai Khan), ngựa đã được nuôi trên đảo với quy mô lớn.
제주도 토종말인 조랑말은 몽골말의 혈통을 이어 1986년 천연기념물로 지정되어 2000년부터 ‘제주마’로도 불려왔다. Là giống ngựa bản địa của đảo Jeju, “Jejudo Jorangmal” (hay còn gọi là Jejuma, Ngựa Jeju) đã được công nhận là Di tích Tự nhiên quốc gia vào năm 1986.
경마장이었던 서울숲 – Đường đua ngựa tại Seoul
서울 성동구에 있는 서울숲은 예전에 경마장이었다. 1954년 5월 8일 이곳에 뚝섬경마장이 문을 열었다. 초창기의 뚝섬경마장은 시설이 매우 열악했다. 경주로에 모래와 초지가 뒤섞여 있었다. 세월이 흐르면서 시설이 조금씩 개선되었지만 결국 1989년 과천에 현대식 서울경마공원인 ‘렛츠런파크 서울’이 개장하면서 뚝섬경마장은 35년의 역사를 뒤로 한 채 문을 닫았다. 이런 역사를 나타내기 위해 서울숲 입구에는 경마 동상이 세워져 있다.
Ngày 8 tháng 5 năm 1954, Đường đua ngựa Ttukseom đã khai trương tại quận Seongdong-gu (Seoul). Các cở sở vật chất thiếu thốn của Đường đua ngựa Ttukseom được cải thiện theo thời gian nhưng bị đóng cửa vào năm 1989 sau 35 năm hoạt động khi một đường đua ngựa khác Let’s Run Park Seoul mở cửa tại thành phố Gwacheon, tỉnh Gyeonggi-do.
Sau đó, chính quyền thành phố Seoul đã đầu tư 235,2 tỷ KRW cho dự án biến Đường đua ngựa Ttukseom thành Rừng Seoul để khai trương vào năm 2005. Hiện tại, những bức tượng đua ngựa bằng đồng được lắp đặt tại lối vào Rừng Seoul.
병오년을 맞이해 서울 종로구 국립민속박물관에서는 3월 2일까지 말 관련 특별전시 ‘말들이 많네’가 열린다. 관람료는 무료.
Nhân dịp năm mới Bính Ngọ 2026, Bảo tàng Dân gian Quốc gia Hàn Quốc, quận Jongno-gu (Seoul) sẽ tổ chức triển lãm “The Famous Feast of the Horse” đến hết ngày 2/3 năm nay và vé vào cửa là miễn phí.
이지혜 기자 jihlee08@korea.kr
Bài viết từ Lee Jihae, jihlee08@korea.kr
