“Sẽ hợp tác giải quyết vấn đề tù binh Triều Tiên theo nguyên tắc nhân đạo” – Câu chuyện mang tính pháp lý và nhân đạo giữa Hàn Quốc và Ukraine. Đồng thời là bài toán ngoại giao phức tạp giữa các nước Hàn Quốc, Triều Tiên, Nga, Ukraine.
Vừa qua, Ngoại trưởng Hàn Quốc và Ukraine đã nhất trí tiếp tục hợp tác nhằm giải quyết vấn đề tù binh là binh sĩ Triều Tiên tại Ukraine theo cách phù hợp với luật pháp quốc tế và các nguyên tắc nhân đạo.
Bộ Ngoại giao Hàn Quốc cho biết Bộ trưởng Ngoại giao Cho Hyun đã có cuộc hội đàm với Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha nhân dịp tham dự Hội nghị Ngoại trưởng Nhóm G7 tổ chức tại Pháp ngày 27.3 (giờ địa phương). Hai bên đã đạt được sự đồng thuận như trên.
Trước đó, tại phiên họp của Ủy ban Ngoại giao – Thống nhất Quốc hội vào ngày 6.3, khi trả lời chất vấn liên quan đến việc hồi hương các binh sĩ Triều Tiên bị bắt làm tù binh, Bộ trưởng Cho cho biết trong cuộc gặp trực tiếp với Ngoại trưởng Ukraine, ông đã nhận được cam kết rằng các binh sĩ Triều Tiên sẽ không bị chuyển trả về Nga hoặc Triều Tiên.
Trong mạch trao đổi tiếp nối đó, hai bên được cho là vẫn đang tiếp tục thảo luận về phương án xử lý đối với các tù binh này.
🔸Câu chuyện về hai binh sĩ Triều Tiên đang bị kẹt lại ở Ukraine:
Trong đợt trao đổi tù binh chiến tranh quy mô lớn giữa Nga và Ukraine diễn ra ngày 5/2/2026, 314 người đã được trả tự do. Tuy nhiên, hai cái tên đáng chú ý không có trong danh sách trao đổi là Ri và Baek – hai binh sĩ Triều Tiên bị bắt tại khu vực Kursk khoảng một năm trước.
Số phận của hai binh sĩ này trở thành một bài toán pháp lý và ngoại giao phức tạp khi:
– Sau khi bị giam giữ, cả hai bày tỏ mong muốn được sang định cư tại Hàn Quốc thay vì bị hồi hương về Triều Tiên.
Theo nhiều chuyên gia, nỗi lo của họ không phải không có cơ sở. Nếu trở về Triều Tiên sau khi bị bắt trong chiến tranh, họ có thể phải đối mặt với các hình phạt nghiêm khắc, thậm chí nguy cơ bị xử tử vì bị coi là thất bại hoặc phản bội.
– Tuy nhiên, theo các quy định của Công ước Geneva, tù binh chiến tranh thông thường phải được hồi hương về quốc gia của mình sau khi chiến sự kết thúc hoặc trong các thỏa thuận trao đổi tù binh.
– Mặt khác, luật nhân quyền quốc tế lại có một nguyên tắc quan trọng là Non-refoulement (nguyên tắc không trục xuất cưỡng bức). Nguyên tắc này cấm đưa một người trở lại quốc gia nơi họ có nguy cơ bị tra tấn, bức hại hoặc chịu tổn hại nghiêm trọng.
🔸Lập trường của Hàn Quốc:
Chính phủ Hàn Quốc cho biết theo Hiến pháp Hàn Quốc, toàn bộ người dân trên bán đảo Triều Tiên về mặt pháp lý đều được coi là công dân Hàn Quốc.
Điều này đồng nghĩa với việc Seoul có cơ sở pháp lý để tiếp nhận hai binh sĩ này, nếu họ thực sự muốn sang Hàn Quốc sinh sống.
Tuy nhiên, vấn đề không đơn giản. Việc tiếp nhận họ có thể gây căng thẳng với Triều Tiên và làm phức tạp thêm các vấn đề ngoại giao trong bối cảnh chiến tranh Nga -Ukraine vẫn đang tiếp diễn.
🔸Đề xuất chuyển sang “quốc gia thứ ba”
Nhiều nghị sĩ và chuyên gia cho rằng Ukraine có thể tìm một giải pháp trung gian: chuyển hai binh sĩ này sang Hàn Quốc như một “quốc gia thứ ba” tự nguyện tiếp nhận.
Cách tiếp cận này được cho là có thể dung hòa giữa luật chiến tranh và luật nhân quyền, đồng thời tránh biến vấn đề thành một tranh cãi chính trị giữa các quốc gia.
Các chuyên gia nhận định rằng nếu việc chuyển giao được định nghĩa như một quyết định mang tính nhân đạo, thay vì một hành động đối đầu chính trị, thì Hàn Quốc vừa có thể bảo vệ quyền lợi của hai người này, vừa giảm nguy cơ Triều Tiên phản ứng mạnh.
📌TỪ VỰNG TIẾNG HÀN LIÊN QUAN:
외교장관 : Ngoại trưởng
외교부 장관 : Bộ trưởng Ngoại giao
회담하다 : Hội đàm, họp bàn
협력하다 : Hợp tác
합의하다 : Nhất trí, đạt thỏa thuận
동의하다 / 의견을 모으다 : Đồng thuận, thống nhất ý kiến
논의하다 : Thảo luận
국제법 : Luật pháp quốc tế
G7 외교장관회의 : Hội nghị Ngoại trưởng Nhóm G7
전쟁포로 : Tù binh chiến tranh
군인 포로 : Binh sĩ bị bắt làm tù binh
생포되다 : Bị bắt giữ, bị bắt làm tù binh
송환하다 : Hồi hương, chuyển trả về nước
억류되다 : Bị giam giữ, tạm giữ
전쟁 : Chiến tranh
군사 훈련 : Huấn luyện quân sự
포로 교환 : Trao đổi tù binh
석방되다 : Được trả tự do
강제 송환 : Hồi hương cưỡng bức
인도주의 : Nhân đạo
원칙 : Nguyên tắc
인권 : Nhân quyền
국제 인권법 : Luật nhân quyền quốc tế
강제 추방 금지 / Non-refoulement : Nguyên tắc không trục xuất cưỡng bức
보호하다 : Bảo vệ
지원하다 : Hỗ trợ, giúp đỡ
입장 : Lập trường, quan điểm
헌법상 국민 : Công dân theo Hiến pháp
법적 근거 : Cơ sở pháp lý
합법적 : Hợp pháp
권리 : Quyền lợi
제3국 : Quốc gia thứ ba
한국 : Hàn Quốc
북한 : Triều Tiên
우크라이나 : Ukraine
러시아 : Nga
쿠르스크 : Kursk (Nga)
서울 : Seoul
리, 백 : Ri, Baek (tên binh sĩ Triều Tiên)
계속 : Liên tục, tiếp tục
주목받다 : Nhận được sự chú ý
복잡하다 : Phức tạp
중재 : Giải pháp trung gian, hòa giải
조정하다 : Dung hòa, điều chỉnh
긴장 : Căng thẳng
대응 : Đối phó, phản ứng
[Bài viết được tổng hợp và dịch từ Yonhap News, Koreajoongang, daum].
